Przejdź do treści

Czy dopuszczalne jest wygaszenie zezwoleń na odbieranie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości?

Przed wejściem w życie ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. nowelizującej ustawę o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dz. U. Nr 152, poz. 897) przedsiębiorca, który zamierzał prowadzić działalność gospodarczą w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości był zobowiązany uzyskać zezwolenie, o którym była mowa w uchylonym już art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008 z późn. zm.), zwanej dalej UCPG. Zezwolenia te, zgodnie z art. 9 ust. 1b UCPG, wydawane były na czas oznaczony, nie dłuższy niż 10 lat. W obecnie obowiązującym stanie prawnym takie zezwolenia nie są już wydawane, a działalność polegająca na odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości na mocy art. 9b UCPG jest działalnością regulowaną, wymagającą jedynie wpisu do rejestru prowadzonego przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce odbierania odpadów komunalnych. Powstają więc wątpliwości co dzieje się z wydanymi przed 1 stycznia 2012 r. zezwoleniami, których termin obowiązywania jeszcze nie upłynął. Ustawodawca jedynie częściowo rozwiązał ten problem. Zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. nowelizującej ustawę o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dz. U. Nr 152, poz. 897), przedsiębiorcy odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, którzy w dniu wejścia w życie ustawy posiadają zezwolenie na odbieranie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości mogą wykonywać działalność w zakresie odbierania i zagospodarowania odpadów komunalnych bez wpisu do rejestru działalności regulowanej, o którym mowa w art. 9b ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1, w okresie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy. Z przepisu tego wynika więc, że przedsiębiorca może prowadzić działalność w oparciu o dotychczasowe zezwolenie przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, a więc do dnia 31 stycznia 2012 r. Po tej dacie podstawą prowadzenia działalności może być jedynie wpis do rejestru na mocy art. 9b UCPG, a dotychczasowe zezwolenia stają bezprzedmiotowe, skoro nie dają prawa do odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości. Natomiast los samego zezwolenia po dacie 31 grudnia 2012 r. nie został określony. Art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. stanowi, iż organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. Z przepisu tego wynika więc, że bezprzedmiotowość decyzji nie jest wystarczająca, aby stwierdzić jej wygaśnięcie, gdyż konieczne jest dodatkowo, aby przepis prawa nakazywał wygaśnięcie albo aby wygaśnięcie decyzji leżało w interesie społecznym lub strony. Analiza ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. nowelizującej ustawę o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dz. U. Nr 152, poz. 897) nie zwiera żadnego przepisu, który przewidywałby wprost, iż należy stwierdzić wygaśnięcie zezwolenia. W orzecznictwie natomiast wyraźnie wskazuje się, że w razie uchylenia przepisu, który był podstawą przyznania określonego uprawnienia na przyszłość, wygaśnięcie takiej decyzji z powodu jej bezprzedmiotowości w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a. następuje tylko wówczas, gdy w przepisach zmieniających stan prawny przewidziany został taki skutek (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2008 r., sygn. akt I OSK 953/07, opubl. ONSAiWSA 2009/4/77). Wobec tego gdy kwestia wygaśnięcia decyzji nie jest uregulowana w przepisach szczególnych, uznanie bezprzedmiotowości decyzji nie jest wystarczające do stwierdzenia jej wygaśnięcia, gdyż należy dodatkowo wykazać, że wymaga tego interes społeczny albo interes strony (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 1211/09). Co do pojęcia interesu społecznego, to Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że stwierdzenie wygaśnięcia decyzji zezwalającej na sprzedaż napojów alkoholowych leży w interesie społecznym w rozumieniu art. 162 § 1 k.p.a. Skoro bowiem liczba punktów sprzedaży jest ograniczona, nie może być stanu niepewności co do tego, które zezwolenia wygasły. Rozstrzygnięcie w tym przedmiocie leży również w interesie strony, która powinna mieć pewność, czy prowadzi działalność na podstawie ważnego zezwolenia (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 czerwca 1997 r., sygn. akt IV SA 1105/97). Analogicznie należy więc przyjąć, że także stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia na odbiór odpadów komunalnych leży w interesie społecznym, gdyż w celu zapewnienia bezpieczeństwa obrotu powinno być jasne czy przedsiębiorca jest uprawniony do prowadzenia działalności w zakresie odbierania odpadów. Wobec powyższego, dopuszczając możliwość stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia na odbiór odpadów komunalnych na mocy art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., należy ustalić moment, w którym decyzja ta wygasa. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że wygaśnięcie decyzji oznacza utratę jej mocy obowiązującej z chwilą zaistnienia pewnego zdarzenia prawnego, którym w tym przypadku jest upływ czasu na dokonanie przeniesienia własności wydzielonej działki gruntu. Decyzja stwierdzająca wygaśnięcie decyzji ma charakter aktu deklaratoryjnego, wywołując skutki prawne ex tunc, czyli wstecz, od dnia, w którym powstały przesłanki wygaśnięcia decyzji (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 1 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/Gl 206/10). Wobec tego, iż zezwolenie na odbiór odpadów komunalnych stanie się bezprzedmiotowe z dniem 1 stycznia 2013 r., gdyż od tego dnia przedsiębiorca na mocy art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 1 lipca 2011 r. nowelizującej ustawę o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dz. U. Nr 152, poz. 897) traci prawo do prowadzenia działalności, to dzień 1 stycznia 2013 r. stanowi zarazem dzień wygaśnięcia zezwolenia, bez względu na to kiedy na podstawie art. 163 § 3 zostanie wydana decyzja wygaszająca. Należy także zauważyć, że skoro zezwolenie staje się bezprzedmiotowe z dniem 1 stycznia 2013 r., to przed tą datą nie jest dopuszczalne stwierdzenie jego wygaśnięcia, a więc także wszczęcie i prowadzenie postępowania w tym przedmiocie. Hasła kluczowe: radca prawny, prawnik, utrzymanie czystości i porządku w gminach, prawo śmieciowe, zezwolenia na odbieranie odpadów, wygaśnięcie zezwoleń

Masz pytania?

Skontaktuj się z naszym ekspertem

/
/